رباعیات جویای تبریزی
گویند مدام عارفان آگاه
گویند مدام عارفان آگاه کاندر خلق است جلوهٔ سراله نقصی به علوشان گردون نرسد هر چند که خویش را نماید در چاه جویای تبریزی
شماعیک آن به بحر مکاری غرق
شماعیک آن به بحر مکاری غرق می ریزد شمع بسکه با حیله و زرق یک چشم زدن بیش نباشد روشن گویی که بود فتیله اش…
در تعزیهٔ حسین آن شاه شهید
در تعزیهٔ حسین آن شاه شهید تا روز قیامت خوشی از خلق رمید هر صبح شود تازه فلک را این داغ مردم به گمان آنکه…
پیوسته به دوران تو ای چرخ کهن
پیوسته به دوران تو ای چرخ کهن با اهل کمال هستی از بس دشمن چون خامه که سر فورد آرد به دوات محتاج سیه کاسه…
ایدل تا کی به گل رخان یار شوی
ایدل تا کی به گل رخان یار شوی بینم که تو هم چو دیده خونبار شوی آشفتهٔ حسن بد بلایم کردی یارب به بلای بد…
افسوس که فیض از دل آگه نبری
افسوس که فیض از دل آگه نبری راهی به خود از همت کوته نبری از خویش برون خرام و در منزل باش ناکرده سفر ز…
هر کس که ملایمت به او یار بود
هر کس که ملایمت به او یار بود از خست پیشگان در آزار بود مانند مگس که از تمام اعضا با گوشهٔ چشم بیشتر کار…
غرق است به بحر جرم تا گردن من
غرق است به بحر جرم تا گردن من شرمنده بود دلم ز بد کردن من ای کاش که هر نقش قدم چون سوزن چاهی شود…
زان عارض لاله گون و آن خال بنفش
زان عارض لاله گون و آن خال بنفش نه فکر کلاه دارم و نه غم کفش با آن سر مژگان دل خونین مرا باشد پیوسته…
در بزم چو نیست گفتگوها به صواب
در بزم چو نیست گفتگوها به صواب در بستن لب دیده دلم فتح الباب هر جا که بود زان درازی چون موج لبریز خموشی است…
تخمی است غمت بدل فشاندیم او را
تخمی است غمت بدل فشاندیم او را وز آب دو دیده بردماندیم او را بالید چنان که ما در او گم شده ایم بنگر کآخر…
ای زنده جهانیان ز فیض نعمت
ای زنده جهانیان ز فیض نعمت بسیار بود به خلق احسان کمت باشد کشت امید ما تشنه لبان سرسبز ز یک قطرهٔ ابر کرمت جویای…
افسوس ز تخم آرزو کشتهٔ عمر
افسوس ز تخم آرزو کشتهٔ عمر وز حاصل با خون دل آغشتهٔ عمر صد حیف که در حسرتم اوقات گذشت گلدستهٔ داغ بستم از رشتهٔ…
یکه شوی ار زخواب غفلت بیدار
یکه شوی ار زخواب غفلت بیدار هر سوی که بنگری بود جلوهٔ یار در هر ذره سر الهی پنهان چون معنی نازکست در خط غبار…
کان کرم است و منبع احسان است
کان کرم است و منبع احسان است سردار جوانان و سرمردان است قوس فلک امروز به تأیید خدای در قبضهٔ قدرت خدائی خان است جویای…
ز آغاز وجود خویشتن تا انجام
ز آغاز وجود خویشتن تا انجام هرگز نزدم در ره حق جویی گام افسوس که پرکار صفت از غفلت دورم همه در لغزش پا گشت…
دایم به سراغ سر کوی تو دوم
دایم به سراغ سر کوی تو دوم تا جان دارم به جستجوی تو دوم با آنکه ز ضعف عنکبوتی شده ام بر تار نگاه رو…
پیدایی او اگر چه باشد به کمال
پیدایی او اگر چه باشد به کمال بیگانهٔ دید ماست آن حسن و جمال همچون نرگس به هیچ جا ره نبرد گر دیده ز شش…
ای روی تو آفتاب در چشم تمیز
ای روی تو آفتاب در چشم تمیز وی زلف سیاه تو بود عنبر بیز عمرت گویم ولی ازین می ترسم کز نسبت او تو بی…
از سنگ جفایش دل غم پیشه شکست
از سنگ جفایش دل غم پیشه شکست یعنی مینای صاف اندیشه شکست غیر از دل پر درد به ما هیچ نبود زآنرو گله پهن شد…
هستی نخلی است مرتضایش ثمر است
هستی نخلی است مرتضایش ثمر است بیگانه ز حق هر که ازو بی خبر است گردون بی او سریست خالی از مغز مغز این سر…
فریاد و فغان ز جور نفس بی درد
فریاد و فغان ز جور نفس بی درد نامرد بمن چه دشمنیها که نکرد بر روی ز بس غبار خجلت دارم گردد چون رنگ بر…
زان پیش که پا فرق کنیم از سر خویش
زان پیش که پا فرق کنیم از سر خویش بودیم مدام طالب دلبر خویش چون غنچه به شوق گرد سرگشتن او در بیضه رسانده ایم…
داغت جتی ای شمع دلافروز خوش است
داغت جتی ای شمع دلافروز خوش است مژگان توام خدنگ دلدوز خوش است هست ار به گلویت اثر سوختگی رمزی است که معشوق گلوسوز خوش…
پند پدرانه پیش ارباب ذکا
پند پدرانه پیش ارباب ذکا تریاق آمد گرچه بود زهرنما چون عقد گهر نصیحت تلخ مرا ماریست که مهره باشد از سر تا پا جویای…
ای سید عالم بده انعام مرا
ای سید عالم بده انعام مرا زیبای قبای صحت اندام مرا خواهم کنی ای سید کونین به لطف شیرین از شربت صفا کام مرا جویای…
اسرار حقیقت همگی سر مگوست
اسرار حقیقت همگی سر مگوست با شخص مثال خون بود در رگ و پوست یعنی نجس است چون تراوید از تو تا در تو نهانست…
وقتی گر بود همچو گوهر اشکم
وقتی گر بود همچو گوهر اشکم شد ز آتش دل کنون چون اخگر اشکم زد قطره شب هجر ز بس در طلبت یک آبله گشت…
کم دیدن این چشم سیاهم بگداخت
کم دیدن این چشم سیاهم بگداخت آزرم تو ترک کج کلاهم بگداخت چون پرتو شمع بر زمین پهن شده است از شرم رخ تو تا…
دل گر ز گداز آینه سان خواهد شد
دل گر ز گداز آینه سان خواهد شد چون آب سراپای روان خواهد شد مانندهٔ شمع تن دهد هر که به عشق البته که رفته…
خوب است که زخم یار کاری نبود
خوب است که زخم یار کاری نبود جز لذت درد امیدواری نبود شمشیر توام کرد به یک زخم شهید با دولت تیز پایداری نبود جویای…
بی کینه دلم به سینه از فضل خداست
بی کینه دلم به سینه از فضل خداست آئینه خاطرم نه محتاج جلاست از هر که غباری به دلم جای گرفت چون گرد یتیمی گهر…
ای خواجه که بسیار خوری چون تو کم است
ای خواجه که بسیار خوری چون تو کم است بطنت چو دهل ز پای تا سرورم است در سیری از گرسنگی می نالد هر آرغ…
افسوس که شد به دل بهارت به خزان
افسوس که شد به دل بهارت به خزان مغلوب جنود کفر گردید ایمان عزم سفری ز کشور دل دارد حسن تو ز خظ برزده دامن…
هر جا مژه اش خلاند نوک گزلک
هر جا مژه اش خلاند نوک گزلک پاشیده نگاه نمکین کان نمک ای وای به قصد دل خونین جویا بستند کمر دو چشم او چون…
گر عاقل و دیوانه و گر زاهد و مست
گر عاقل و دیوانه و گر زاهد و مست باید همه را رخت ز دنیا بر بست بر دهر مبند دل که مانند حباب آماده…
زآن خنجر مژگان ز بدنها جان شد
زآن خنجر مژگان ز بدنها جان شد ز آن هندوی چشم غارت ایمان شد پامال خرام گشت خون دل خلق تا کفش حنا به پای…
خود را هر کس ز راستیها آراست
خود را هر کس ز راستیها آراست پیش ابنای دهر خار دلهاست هر سفله که پشت و روی او نیست یکی در باغ زمانه میرزای…
بی نالهٔ زار کی دعا منظور است
بی نالهٔ زار کی دعا منظور است آه بی عجز از اثر بس دور است با قامت خم تیر دعا سخت رساست از قوت ضعف…
انگار که بیش از همه شد ثروت تو
انگار که بیش از همه شد ثروت تو افزون ز کریمان جهان همت تو با عالم ریش گاو اگر می سازی از هیچ خری کم…
از لاله و گل به رنگ و بوتر می بال
از لاله و گل به رنگ و بوتر می بال از هر چه نمو کند نکوتر می بال چشم گریانم آبیار است ترا ای داغ…
هر کس از وضع خود گریزان گردد
هر کس از وضع خود گریزان گردد شاید که بری ز نور ایمان گردد باشد در دیده ها بعینه زنار از دانه چو تار سبحه…
طعن این همه بر چرخ ستم پیشه مزن
طعن این همه بر چرخ ستم پیشه مزن با دست و زبان سنگ بر این شیشه مزن زشت است مذمت جهان زاهل جهان شاخی که…
دنیاداری با علم به مردن عجب است
دنیاداری با علم به مردن عجب است فکر خواب و خیال خوردن عجب است چون هست یقینت که سفر باید کرد اندیشهٔ زاد ره نکردن…
خواهی دل روشن از چو مهر انور
خواهی دل روشن از چو مهر انور صیقل کنش از موجهٔ خوناب جگر بر صاف دل اسرار خفی پنهان نیست خط از عینک جلی نماید…
با عمر دو روز اینهمه رعنایی چیست
با عمر دو روز اینهمه رعنایی چیست مغروری و مستی و تن آسایی چیست چون صورت دیوار لباسی همه تن ای خانه خراب این خودآرایی…
ای پشت پناه اهل ایمان در تو
ای پشت پناه اهل ایمان در تو تو قنبر قنبری و من قنبر تو باشد از سایه ات هما فیض اندوز تا سایهٔ مرتضی بود…
از رنجش او دلم مشوق باشد
از رنجش او دلم مشوق باشد بی طاقت و ناصبور و ناخوش باشد از جوش فسردگی شود بسته چو شمع سرچشمهٔ اشکم ار ز آتش…
نیرنگ ز بس زلف گرهگیر تر است
نیرنگ ز بس زلف گرهگیر تر است دام و دانه ز خویش زنجیرتر است کی سیر ز جان شود بیک زخم دلم زین آب برنده…
عشق جانکاه را ز دستت ندهی
عشق جانکاه را ز دستت ندهی هشدار این راه را ز دستت ندهی در ناله بکوش تا نفس در قفس است سررشتهٔ آه را ز…